Instagram story viewer> @beardofbreslau> Posts
10.7K
followers
1097
following
📷 Urbex photografer
🕵️‍♂️Wrocław/Breslau and Silesia enthusiast
🌆 Tourist guide
POSTS STORIES REELS TAGGED
Download All
W opuszczonym budynku dawnej radzieckiej bazy lotniczej zachowały się murale związane z wojskowym lotnictwem. Najbardziej charakterystyczne przedstawia samolot (Su 24) spoczywający w ogromnych dłoniach, otoczony liniami przypominającymi siatkę globu.

To nie przypadkowa dekoracja. W Krzywej stacjonował m.in. 3. Pułk Lotnictwa Bombowego Armii Radzieckiej. W różnych okresach jednostka wykorzystywała m.in. Su-7, MiG-27, MiG-23UB, a pod koniec funkcjonowania bazy także Su-24. Wojska radzieckie opuściły to miejsce w 1992 roku.

Na ścianach wciąż można odnaleźć ślady dawnego przeznaczenia budynku. Nad jednym z przejść zachował się rosyjski napis:

„БЕЗОПАСНОСТЬ ПОЛЕТОВ”
czyli „BEZPIECZEŃSTWO LOTÓW”.

Obok – kolejne sylwetki samolotów, wyblakłe hasła, resztki propagandowej i szkoleniowej dekoracji. Wszystko to coraz bardziej znika pod odpadającym tynkiem, wilgocią i współczesnym graffiti.

Zimna Wojna
Cold War
Soviet Army
Socmod
Urbex
Abandoned 
Opuszczone 
Dolny Śląsk taken in Krzywa Lotnisko by @beardofbreslau
14
14 days ago
Download
Jedno miasto, trzy inskrypcje. Trudny XX wiek, który przetrwał na murach.

Na trzech zdjęciach – trzy różne opowieści o historii zapisanej na elewacjach.

🔧 Reklama zakładu Ernsta Paula, przedwojennego ślusarza, który wykonywał bramy, drzwi, kraty, balustrady i ogrodzenia. Zwyczajny szyld dawnego rzemieślnika, który przetrwał znacznie dłużej niż jego właściciel i zakład.
Ul. Ofiar Katynia 

Stare napisy
Old Inscription
Poniemieckie
Opolskie
Napisy na murach
Historia
Ciekawostki 
Przewodnik 

Na budynku dawnej Miejskiej Kasy Oszczędności wciąż widnieje napis „Erbaut unter Adolf Hitler 1934–1935”, czyli „Zbudowano pod rządami Adolfa Hitlera w latach 1934–1935”

Obok rycerz z mieczem i tarczą osłaniający dziecko – alegoria ochrony oszczędzających przez państwo

Przy ulicy Wyszyńskiego zachował się radziecki napis: „Стремительность наступления залог быстрой победы над Германией!” – „Gwałtowność natarcia gwarancją szybkiego zwycięstwa nad Niemcami!”. Propagandowe hasło, które przypomina o wojennym i powojennym rozdziale historii miasta. taken in Brzeg by @beardofbreslau
14
18 days ago
Download
PRZEWODZI PARTIA”. 
Zawsze jakaś 

Droga krajowa nr 11, w Wierzchowie koło Szczecinka. Na bocznej ścianie niepozornego budynku zachował się mural z 1975 roku. Powstał przed Centralnymi Dożynkami w Koszalinie, kiedy miejscowości położone przy trasach dojazdowych miały prezentować się odpowiednio reprezentacyjnie. Odnawiano elewacje, ustawiano plansze i malowano propagandowe hasła. Ten mural, przedstawiający głowę hutnika i napis „Przewodzi Partia”, wykonał szczecinecki plastyk Maciej Gaca.

W samym Wierzchowie miały powstać jeszcze dwa podobne murale, ale ich dalsze losy nie są dziś znane.

Ten przetrwał. Po 1990 roku był co najmniej dwukrotnie zamalowywany, a mimo to stara farba z czasem ponownie zaczęła przebijać przez kolejne warstwy elewacji. 

Dziś jest przede wszystkim dokumentem swojego czasu — pokazuje, jak wyglądała propaganda w przestrzeni publicznej, jak aranżowano otoczenie ważnych państwowych wydarzeń i jak historia potrafi przetrwać na ścianie zwyczajnego budynku znacznie dłużej, niż ktokolwiek zakładał.

Czasem, niestety, przychodzi moment, kiedy po takim miejscu zostaje już tylko zdjęcie.

📍 Wierzchowo, gmina Szczecinek, DK11

Mural
Propaganda
PRL
Gierek
Socmod
Sovmod
Socjalizm
Komunizm taken in Wierzchowo by @beardofbreslau
22
20 days ago
Download
Między Chełmskiem Śląskim a Łączną, przy dawnej Górskiej Drodze, stoi kamień z wyrytym nazwiskiem Führera. To pozostałość po inwestycji rozpoczętej w 1933 roku przez junaków Służby Pracy Rzeszy (RAD).

Niemcy planowali wówczas budowę Drogi Sudeckiej (Sudetenstraße) – rozległej trasy biegnącej wzdłuż Sudetów, od Gór Izerskich, przez Karkonosze, Góry Wałbrzyskie i Sowie, aż po Kotlinę Kłodzką i dalej w kierunku Jesioników. Oficjalnie miała służyć turystyce, prowadząc przez malownicze tereny i punkty widokowe. Choć w literaturze pojawiają się interpretacje o jej strategicznym przeznaczeniu, badania archiwalne nie potwierdzają tej tezy.

#sudety #ciekawostki 

Historia
Wojna
Totalitaryzm
III Rzesza
Sudety
Dolny Śląsk 

Projektu nigdy nie zrealizowano w całości. Powstało zaledwie kilka odcinków, a część planowanych dróg pozostała na papierze.

Przy jej budowie pracowała młodzież zrzeszona w Reichsarbeitsdienst (RAD) – Służbie Pracy Rzeszy. Organizacja ta, początkowo przedstawiana jako służba pracy, została włączona w system nazistowskiego podporządkowania społeczeństwa, a jej członkowie wykonywali m.in. prace ziemne i drogowe. W 1935 roku służba stała się obowiązkowa dla młodych mężczyzn.

Przy drodze zachował się kamień z inskrypcją:

„Adolf Hitler Bergstraße
Werk der Deutschen Jugend
Arbeitsdienst-Abteilung 115/4 Friedland”

Czyli: Górska Droga Adolfa Hitlera. Dzieło Młodzieży Niemieckiej. Oddział Służby Pracy 115/4 Mieroszów (ówczesny Friedland).

Obok widnieje godło RAD oraz daty związane z inwestycją.

Według ustaleń Mariana Gabrowskiego prace rozpoczęto w 1933 roku. W 1938 roku, w czasie napięć na pograniczu niemiecko-czechosłowackim, roboty były przerywane ostrzałem, a następnie wznawiane. Wydarzenia te rozgrywały się tuż przed konferencją monachijską i aneksją Kraju Sudeckiego przez III Rzeszę.

Wybuch II wojny światowej przerwał realizację inwestycji. Droga została utwardzona, ale asfalt pojawił się na niej dopiero w latach 90. XX wieku.

W sierpniu 2025 roku sprawą zainteresowały się media, a do dyskusji włączył się Instytut Pamięci Narodowej. Według przedstawiciela IPN obiekt gloryfikujący Hitlera nie powinien pozostawać w przestrzeni publicznej w niezmien taken in Sudety by @beardofbreslau
6
21 days ago
Download
A wracając do starych napisów - tym razem Piotrków Trybunalski
Przy ul. Dąbrowskiego 15, na elewacji kamienicy, zachowała się scenografia przygotowana w latach 70. na potrzeby ekranizacji „Lalki”. Wśród boniowania można odczytać polskie i rosyjskie napisy oraz dawną nazwę ulicy – Bankowa. Dwujęzyczność nie jest tu przypadkowa – miała nawiązywać do wyglądu Piotrkowa z końca XIX wieku, gdy miasto znajdowało się w zaborze rosyjskim.

Kilkaset metrów dalej, przy tej samej ulicy, stoi niszczejący budynek dawnego kina „Czary”. Powstał w 1917 roku według projektu Stefana Mazurowskiego i przez dziesięciolecia był jednym z najważniejszych kin Piotrkowa. Najpierw „Czary”, później „Apollo” i „Bałtyk”, a od 1958 roku ponownie „Czary”. 

#ghostsign #starenapisy 

Kino
Opuszczone
Piotrków Trybunalski 
Napisy na murach
Lalka taken in Piotrków Trybunalski by @beardofbreslau
10
a month ago
Download
W samym centrum Słupska kryje się prawdziwa galeria sztuki z czasów PRL🎨

W budynku dawnej Wojewódzkiej Przychodni Matki i Dziecka przy ul. Jana Pawła II zachowało się kilkanaście wyjątkowych mozaik z 1987 roku. Powstały z porcelitu, szkła i płytek ceramicznych, a ich autorami byli Elżbieta Dudzik, Edward Iwański, Anna Knihnicka, Mieczysław Łaźny i Janina Sawicka.

Jedną z prac można zobaczyć już na fasadzie budynku, ale większość tej niezwykłej galerii ukryta jest wewnątrz — na klatkach schodowych i korytarzach niemal każdej kondygnacji.

#socmod #socmodernism #słupsk 

Sztuka PRL
Pomorze
Mozaiki
Modernizm
Zwiedzanie taken in Słupsk by @beardofbreslau
4
a month ago
Download
Pozdrowienia z prasłowiańskiego Słupska. 😉

Słowo „poniemieckie” jakoś się przyjęło. Jest krótkie, czytelne i wszyscy mniej więcej wiemy, co oznacza. A jednak za każdym razem trochę mnie uwiera. Bo przecież nie mówimy „popolskie”, kiedy opisujemy coś, co powstało przed wojną. Nie mówimy też „popeerelowskie”, choć całkiem sporo tego, co widzimy dziś w polskich miastach, powstało właśnie w PRL-u.

A Słupsk świetnie pokazuje, jak bardzo historia miasta nie mieści się w jednym słowie.

Jednym z ciekawszych śladów jest zachowany napis związany z obchodami Tysiąclecia Chrztu Polski w 1966 roku. Dzisiaj może wyglądać jak zwykły, trochę zapomniany element miejskiej przestrzeni. Tymczasem jest pozostałością po bardzo konkretnym konflikcie – walce władz komunistycznych z Kościołem o to, kto będzie kształtował pamięć historyczną Polaków.

Tysiąclecie Chrztu Polski było dla Kościoła okazją do przypomnienia o chrześcijańskich korzeniach państwa. Władze PRL próbowały przeciwstawić temu własną narrację – obchodzone w tym samym czasie Tysiąclecie Państwa Polskiego.

I nagle zwykły napis na ścianie przestaje być tylko napisem.

Staje się śladem polityki, propagandy, konfliktu o pamięć i tego, jak przestrzeń miasta była wykorzystywana do opowiadania historii.

Słupsk, podobnie jak Wrocław i wiele innych miast na zachodzie Polski, nie jest ani „niemiecki”, ani „poniemiecki”, ani wyłącznie „polski”.

Stare napisy
Mural
Słupsk 
Propaganda
PRL
Ziemie odzyskane 

Jest trochę jak palimpsest. Jedna warstwa przykrywa drugą, ale żadna nie znika całkowicie. taken in Słupsk by @beardofbreslau
41
a month ago
Download
Co zobaczyć w Boguszowie-Gorcach?

Boguszów-Gorce kojarzy się przede wszystkim z górnictwem. I słusznie — historia miasta jest z nim związana właściwie od samego początku. Boguszów, czyli dawny Gottesberg, miał być założony przez górników z Saksonii, którzy już w XIV wieku wydobywali tutaj srebro i ołów. Później pojawiły się kopalnie węgla, a górniczy charakter miejscowości na długo stał się jednym z najważniejszych elementów jej tożsamości.

Przed wojną działały tutaj gorzelnie i fabryki likierów, nie brakowało również sklepów monopolowych. No i oczywiście był browar. Warzono w nim Gottesberger Pilsner – piwo, którego nazwa pojawia się nawet w przedwojennych niemieckich publikacjach i materiałach reklamowych.

Dzisiaj warto więc przejść się po Boguszowie-Gorcach nie tylko w poszukiwaniu górniczych pamiątek, ale również przedwojennych napisów, detali i śladów dawnego Gottesbergu.

Kilka miejsc, na które warto zwrócić uwagę:

1. Sgraffito przy dworcu

Nieopodal przejazdu kolejowego, w pobliżu dworca Boguszów-Gorce, na ścianie budynku nieco schowanego w podwórku znajduje się bardzo ciekawy detal o tematyce górniczej. To sgraffito przedstawiające robotników z narzędziami górniczymi

Spacer
Poniemieckie
Ciekawostki
Ghost sign 
Old inscription

#dolnyslask 

Dawny zakład fotograficzny przy ul. Kolejowej

Strażacka 11 - Kolejny adres dla tych, którzy lubią szukać przedwojennych inskrypcji i pozostałości dawnego Gottesbergu. Warto patrzeć uważnie — nie wszystko znajduje się na wysokości oczu.

Pierwotnie pomnik wojenny 1866 i 1870/71. Stał na Górze Parkowej. Po wojnie w roku 1960 zmienił swoją funkcję 

Strażacka 11

ul. Strażacka 40

Budynek dawnej gospody i piekarni. Kolejny przykład tego, jak zwykła dziś zabudowa potrafi opowiedzieć sporo o codziennym życiu mieszkańców dawnego miasta.

Ul. Browarna taken in Boguszów-Gorce by @beardofbreslau
12
a month ago
Download
Tu się wszystko zaczęło, czyli pasja do odkrywania i opowiadania o przedwojennym mieście i regionie.

Dwa przykłady jak też samo miasto się zmienia, a ta zmiana czasem obiera dziwne drogi :)

#wroclaw #breslau
Spod tynku patrzy Breslau 
Stare napisy
Przewodnik Miejski
Kleczków
Dolny Śląsk taken in Wroclaw, Poland by @beardofbreslau
5
a month ago
Download
Torcik królowej Luizy narodził się we Wrocławiu, a dziś łatwiej odnaleźć jego ślady w Görlitz niż w mieście, z którego pochodzi.

Ten niewielki, orzechowy deser był kiedyś jednym ze słodkich przysmaków Breslau. Po wojnie niemal zniknął z wrocławskiej tradycji cukierniczej, podczas gdy pamięć o nim przetrwała po drugiej stronie Nysy.

Jak to się stało, że Wrocław stracił jeden ze swoich dawnych smaków? 👑🍰

#breslau #wroclaw

Kulinaria
Dolny Śląsk 
Turystyka 
Przewodnik miejski 
Śląsk 
Łużyce taken in Görlitz by @beardofbreslau
23
a month ago
Download
Można było tu spać, tańczyć, wymienić dolary, kupić coś w Pewexie i pójść do fryzjera.

Kiedy otwarto ten jedenastopiętrowy wieżowiec w latach 70., nie był po prostu kolejnym miejscem noclegowym. Miał ambicję działać jak osobny, zamknięty świat.

Modernizm 
Architektura PRL
Socmod
Sovmod

#urbex #abandoned_places #opuszczone

284 pokoje, około 340 miejsc noclegowych, łazienki, telefony i radia w pokojach. Do tego restauracja, kawiarnia, bar nocny, punkt wymiany walut, placówka PKO, kiosk, pralnia, dwa zakłady fryzjerskie, a z czasem także Pewex i solarium.

Dziś brzmi to trochę jak lista przypadkowych usług wrzuconych do jednego budynku. Wtedy miało sens. Gość przyjeżdżający do miasta mógł właściwie przez cały pobyt nie potrzebować niczego poza tym adresem.

W jednym z internetowych wspomnień ktoś opisuje, że został mu kiedyś tylko jeden dolar. Wymienił go w recepcji i za uzyskane złotówki zamówił w restauracji jajecznicę. Trudno o lepszy obraz realiów tamtego czasu.

Kuchnia również miała swoich stałych zwolenników. W relacjach pojawiają się kołduny, ozorki w galarecie czy rostbef z chrzanem. Wśród gości chwalących tutejsze jedzenie wymieniany jest Bohdan Łazuka.

Wieczorem budynek zmieniał rytm. Zaczynały się dancingi, grały zespoły, restauracja zapełniała się ludźmi, którzy często przychodzili tu wcale nie po to, żeby nocować.

I właśnie to jest chyba najciekawsze w historii tego miejsca: nie da się go sprowadzić do hotelu. Był trochę restauracją, trochę klubem, trochę miejscem spotkań, trochę oknem na świat i trochę sceną, przez którą przewijało się całe miasto.

Działalność zakończono w 2004 roku. taken in Dolny Śląsk by @beardofbreslau
20
a month ago
Download
Przy jednym stoliku aktor po spektaklu, kilka pięter wyżej sportowcy, przy recepcji ktoś wymienia dolary, a za budynkiem muzycy grają z dzieciakami w piłkę.

Tak mogło wyglądać zwykłe popołudnie w jednym z najbardziej charakterystycznych miejsc

#urbex #abandoned #opuszczone

Hotel
Socmod 
Sovmod
Pewex

Lista znanych gości jest długa. W różnych źródłach pojawiają się m.in. Czesław Niemen, Zbigniew Wodecki, Piotr Fronczewski, Roman Wilhelmi, Krystyna Loska, Urszula Sipińska, Maryla Rodowicz czy Bohdan Łazuka.

Bywali tu także sportowcy. Podczas Wyścigu Pokoju zawodnicy nocowali w hotelu, a ich rowery przechowywano w pobliskiej sali gimnastycznej.

Jeszcze barwniejsze historie przyniosła piłka nożna.

W czasach, gdy tutejszy klub piłkarski grał w ekstraklasie, nocowali tu sędziowie przyjeżdżający prowadzić mecze. Według jednej z relacji klub wysyłał swoich ludzi, żeby obserwowali arbitrów i sprawdzali, czy przedstawiciele drużyny przeciwnej nie próbują przed spotkaniem zdobyć ich przychylności.

Do dziś krąży też opowieść, że podobne historie z tutejszego środowiska piłkarskiego miały później trafić do Janusza Zaorskiego i stać się jedną z inspiracji dla „Piłkarskiego pokera”. To raczej barwna anegdota niż fakt, który da się jednoznacznie udokumentować, ale dobrze oddaje atmosferę tamtych lat.

Swoją historię zostawił również Lady Pank.

Personel podobno spodziewał się trudnego pobytu, bo zespół miał już odpowiednią reputację. Tym razem pokoje miały przetrwać bez większych strat. Gorzej poszło przeszklonym drzwiom wejściowym, których basista Paweł Mścisławski miał po prostu nie zauważyć.

Jeszcze ciekawszy jest dalszy ciąg tej opowieści. Jan Borysewicz i Janusz Panasewicz mieli zobaczyć chłopaków grających w piłkę za budynkiem i dołączyć do meczu. Każdy po innej stronie.

Ale oficjalni goście byli tylko częścią tego świata.

Wokół hoteli tej klasy w PRL naturalnie krążyli ludzie zainteresowani dewizami, handlem i kontaktami z cudzoziemcami. W relacjach przewijają się więc nie tylko artyści i sportowcy, lecz także cinkciarze, kombinatorzy i przedstawiciele ówczesnego półświatka.

Na dole trwał dancing. Przy barze siedzieli goście po koncertach i spektaklach. Ktoś taken in Dolny Śląsk by @beardofbreslau
30
a month ago
Download
×

Download all media on this page

Photos Videos
back to up