Instagram story viewer> @ehsantarighat> Posts

Ehsan Tarighat

@ehsantarighat

24.8K

followers

5073

following

برنامه‌نویسی که پادکستر تمام‌وقت شد.
از سختی‌های مسیر، تصمیم‌های سخت و قصه‌هایی که کمکم کردن بهتر فکر کنم می‌گم.

POSTS STORIES REELS TAGGED

آدم‌ها در گولاگ فقط زندانی نمی‌شدند بلکه کم‌کم به یک شماره، یک پرونده و یک نیروی کار خاموش تبدیل می‌شدند.

«تکه‌هایی از زندگی» نوشته ژاک روسی، روایت خطی و معمولی از زندان‌های شوروی نیست. کتاب از خرده‌روایت‌ها ساخته شده از آدم‌هایی که هرکدام برای چند صفحه وارد داستان می‌شوند، تکه‌ای از زندگی‌شان را پیش چشم ما می‌گذارند و بعد در سرمای اردوگاه ناپدید می‌شوند.

روسی با لحنی خونسرد، کوتاه و گاهی آمیخته به طنزی تلخ، از گرسنگی، ترس، تحقیر، خیانت و تلاش روزمره برای زنده‌ماندن می‌نویسد. او نمی‌خواهد خواننده را با جملات احساسی تحت‌تأثیر قرار دهد؛ فقط واقعیت را نشان می‌دهد، و همین خونسردی، کتاب را تکان‌دهنده‌تر می‌کند.

«تکه‌هایی از زندگی» فقط کتابی درباره گولاگ نیست؛ درباره آدم‌هایی است که یک حکومت می‌خواست آن‌ها را از حافظه تاریخ پاک کند، اما ژاک روسی با نوشتن، دوباره نام و چهره‌شان را به آن‌ها بازگرداند.

کتابی کوتاه، تلخ و فراموش‌نشدنی؛ برای کسانی که می‌خواهند تاریخ را نه از نگاه حکومت‌ها، بلکه از میان زندگی آدم‌های معمولی بخوانند.

من این کتاب رو با افتخار و با همراهی نشر مهرگان خرد عزیز ترجمه کردم. امیدوارم از خوندنش لذت ببرید. by @ehsantarighat

133

12

3 months ago

آیا می‌شود از دل جنگ، نامه‌ای برای عشق نوشت؟
آیا می‌شود وقتی جهان زیر صدای گلوله‌ها ترک برمی‌دارد، هنوز به چند کلمه پناه برد و برای کسی نوشت: هنوز زنده‌ام؛ هنوز به تو فکر می‌کنم؛ هنوز چیزی از من باقی مانده است؟

سال پیش، وقتی جنگ اول اتفاق افتاد، با بچه‌های نشر خوب تصمیم گرفتیم کتابی درباره‌ی نامه‌های جنگ آماده کنیم؛ اما آن ایده، به جای یک کتاب، تبدیل شد به سه کتاب. سه مجموعه از نامه‌هایی که در دل جنگ نوشته شده‌اند؛ نامه‌هایی که نه برای چاپ شدن نوشته شدند، نه برای ماندن در تاریخ. آن‌ها فقط برای یک نفر بودند: مادری چشم‌به‌راه، معشوقی دور، همسری نگران، یا کودکی که شاید معنای جنگ را نمی‌فهمید، اما جای خالی پدر را هر روز حس می‌کرد.

این نامه‌ها سندهای رسمی تاریخ نیستند، اما شاید از هر سندی راستگوترند. در آن‌ها نه صدای فرماندهان بلند است، نه غرور پیروزی، نه زبان سرد گزارش‌های نظامی. اینجا تاریخ با صدای آهسته‌ی انسان حرف می‌زند؛ با دستخطی لرزان، جمله‌ای ناتمام، و کلمه‌ای ساده که گاهی از تمام خطابه‌های جهان سنگین‌تر می‌شود.

در این سه کتاب، جنگ نه روی نقشه‌ها، که روی قلب‌ها اتفاق می‌افتد؛ در فاصله‌ی میان نوشتن یک نامه و رسیدن پاسخ آن، در سکوت اتاقی که کسی صدای قدم‌های پستچی را با تپش قلب خودش اشتباه می‌گیرد، و در سنگری که سربازی چند خط می‌نویسد تا برای لحظه‌ای دوباره به خانه برگردد.

برای من، ترجمه‌ی این کتاب‌ها فقط جابه‌جایی کلمات از زبانی به زبان دیگر نبود. بیشتر شبیه عبور از راهرویی تاریک بود، پر از صداهای خاموش. آدم‌هایی که سال‌هاست نیستند، اما در نامه‌هایشان هنوز نفس می‌کشند؛ هنوز می‌ترسند، هنوز شوخی می‌کنند، هنوز دلتنگ‌اند، هنوز امید دارند.

زیبایی تلخ این نامه‌ها در همین است که هیچ‌کدام ادعای زیبایی ندارند. کسی نمی‌خواست ادبیات خلق کند یا قهرمان باشد. آن‌ها فقط می‌خواستند فراموش نشوند؛ می‌خواستند در جهانی که هر لحظه ممکن بود نامشان به عددی در فهرست کشته‌شدگان تبدیل شود، با چند کلمه دوباره انسان بمانند.

این‌ها فقط کتاب‌هایی درباره‌ی جنگ نیستند. کتاب‌هایی‌اند درباره‌ی چیزهایی که جنگ هم نتوانست از انسان بگیرد: میل به نوشتن، نیاز به دوست داشته شدن، و آرزوی کوچک اما ابدیِ بازگشتن به خانه.

از نشر خوب و همه‌ی دوستانی که کمک کردند، اصلاحم کردند و مشتاقانه خواستند این سه کتاب منتشر شود، سپاسگزارم. بچه‌های خوب واقعاً خوب‌اند. by @ehsantarighat

236

17

4 months ago

همیشه فکر می‌کردم برای نوشتن چند ساعت سکوت مطلق لازم دارم. ولی خب، زندگی واقعی پره از تلفن و پیام و جلسه و «یه لحظه بیا ببین».

این مقاله یادم داد که مسئله حذف کردن وقفه‌ها نیست؛ مسئله اینه که بعد از هر وقفه چطوری برگردیم سر کار.

چهار تا ترفند ساده که از همین امروز دارم امتحانشون می‌کنم رو توی پست گذاشتم.

برای دریافت لینک مقاله کامنت کنید: وقفه by @ehsantarighat

62

3

17 hours ago

برای دریافت لینک منبع کامنت کنید: واقعیت
------------------------------------------
اگه واقعیت رو می‌شد کامل و بدون هیچ فیلتر و محدودیتی دید، واقعاً فکر می‌کنی تحملش می‌کردیم؟

شاید ذهن انسان اصلاً برای دیدن «تمام حقیقت» ساخته نشده باشه. شاید محدودیت ادراک همیشه نقص نباشه. شاید همون چیزیه که کمک می‌کنه بتونیم در این دنیا زندگی کنیم.

گاهی لازم نیست همه‌چیز رو کامل بفهمیم؛ شاید فقط باید به اندازه‌ای بفهمیم که بتونیم ادامه بدیم. by @ehsantarighat

102

2

2 days ago

آزادی همیشه با باز شدن درِ زندان شروع نمی‌شود. گاهی تازه بیرون از آن است که
می‌فهمی چقدر راه تا آزاد بودن مانده.

فیلم ژاپنی Under the Open Sky داستان مردی به نام ماسائو میکامی است؛ عضو سابق یاکوزا که بعد از سیزده سال زندان به خاطر قتل، دوباره وارد جامعه می‌شود. این بار تصمیم گرفته زندگی متفاوتی داشته باشد؛ شغلی پیدا کند، گذشته‌اش را پشت سر بگذارد و شاید حتی مادرش را که از کودکی از او جدا شده، پیدا کند.

اما جامعه برای کسی مثل میکامی جای ساده‌ای نیست. او بلد است در برابر خطر بایستد، بلد است برای خودش بجنگد، اما چیزهای به‌ظاهر ساده‌ای مثل پیدا کردن کار، پر کردن فرم‌های اداری، کنترل خشم یا پذیرفته شدن از سوی دیگران برایش تبدیل به نبردهایی تازه می‌شوند. گذشته‌اش همه‌جا همراهش است؛ حتی وقتی خودش می‌خواهد از آن فاصله بگیرد.

و همین‌جاست که Under the Open Sky از یک داستان معمول درباره‌ی «بازگشت یک زندانی به جامعه» فراتر می‌رود.

فیلم آرام‌آرام سؤال سخت‌تری مطرح می‌کند:
وقتی از آدمی می‌خواهیم تغییر کند، آیا واقعاً آماده‌ایم نسخه‌ی تغییرکرده‌ی او را بپذیریم؟
میکامی شخصیت ساده‌ای نیست. همزمان می‌تواند خشن، عصبی و ترسناک باشد و چند دقیقه بعد، کودکانه، آسیب‌پذیر و دوست‌داشتنی. فیلم نه از او قهرمان می‌سازد و نه هیولا؛ فقط اجازه می‌دهد او را به‌عنوان یک انسان ببینیم. بخش بزرگی از تأثیر فیلم هم مدیون بازی فوق‌العاده‌ی Kōji Yakusho است؛ اجرایی که جایزه‌ی بهترین بازی جشنواره شیکاگو را برایش به همراه داشت و خود فیلم نیز جایزه‌ی انتخاب تماشاگران بهترین فیلم بین‌المللی همان جشنواره را گرفت.

کارگردان در عین نقد بی‌رحمی‌های جامعه‌ی مدرن ژاپن، فیلمش را با مقدار زیادی شفقت ساخته است. در کنار طرد شدن، بوروکراسی و قضاوت، آدم‌هایی هم هستند که دستشان را به سوی میکامی دراز می‌کنند؛ و شاید همین مهربانی‌های کوچک است که «دنیای زیبا»ی عنوان فیلم را معنا می‌کند. فیلم بر اساس رمان Mibuncho نوشته‌ی Ryūzō Saki ساخته شده و نخستین نمایش بین‌المللی‌اش را در جشنواره تورنتو ۲۰۲۰ تجربه کرد.
فیلم Under the Open Sky درباره‌ی بخشش نیست؛ درباره‌ی چیزی دشوارتر است: درباره‌ی فرصت دوباره. درباره‌ی اینکه آیا انسان واقعاً می‌تواند گذشته‌اش را پشت سر بگذارد، وقتی دیگران حاضر نیستند آن گذشته را فراموش کنند.
و شاید مهم‌تر از همه، درباره‌ی این سؤال:
برای اینکه دوباره عضوی از این دنیا باشیم، چقدر از خود واقعی‌مان را باید کنار بگذاریم؟

فیلم: Under the open sky محصول ژاپن رو پیشنهاد می‌کنم. by @ehsantarighat

257

7

3 days ago

برای دریافت لینک منبع کامنت کنید: زندگی
------
تا حالا برای زندگی‌ای که هیچ‌وقت نداشتی دلتنگ شدی؟ نه برای چیزی که از دست دادی بلکه برای چیزی که می‌تونست اتفاق بیفته.

این مقاله یه نکته خیلی خوب داشت: «کنجکاوی درباره زندگی دیگه، لزوماً یعنی از زندگی فعلیت ناراضی نیستی.»

گاهی فقط داری برای امکان‌هایی که با انتخاب‌هات بسته شدن، کمی سوگواری می‌کنی. و شاید بلوغ یعنی بفهمیم هر «بله» واقعی، تعداد زیادی «نه» هم با خودش میاره.

اما لازم نیست اون زندگی‌های نزیسته رو به پشیمونی تبدیل کنیم. می‌تونیم دوستشون داشته باشیم، درباره‌شون فکر کنیم، و باز هم این یکی رو زندگی کنیم. by @ehsantarighat

183

29

4 days ago

برای دریافت لینک مطلب کلمه «غم» رو کامنت کنید.

بعضی غم‌ها ترسناک‌تر می‌شن چون حاضر نیستیم بهشون نگاه کنیم.

فکر می‌کنیم اگه واقعاً بشینیم و حسشون کنیم، دیگه نمی‌تونیم بلند بشیم.

این مقاله درباره همین ترسه.

درباره اینکه چطور آدم می‌تونه مدت‌ها با غمش زندگی کنه، بدون اینکه واقعاً باهاش روبه‌رو بشه.

اما یه نکته خیلی خوب داشت: اجتناب، غم رو از بین نمی‌بره؛ فقط باعث می‌شه شکل پنهان‌تری پیدا کنه.

گاهی مواجه شدن با غم یعنی دیدن چیزهایی که دوست نداریم ببینیم. ولی شاید آرامش از همون جایی شروع بشه که دیگه سعی نمی‌کنیم ازش فرار کنیم. by @ehsantarighat

555

50

5 days ago

برای خوندن اصلا مقاله کامنت کنید: فرار

چند بار به خودت گفتی: «فقط بذار این هفته تموم بشه»، بعد هفته تموم شده و یه چیز دیگه جاش رو گرفته؟

این مقاله درباره یه چرخه آشناست: استرس به رهایی به استرس بعدی.

کل هفته رو منتظر جمعه‌ایم. جمعه می‌رسه و سعی می‌کنیم با سرگرمی، اسکرول یا هر چیز دیگه‌ای ذهنمون رو خاموش کنیم. یکشنبه دوباره اضطراب شروع می‌شه و کم‌کم زندگی تبدیل می‌شه به چیزی که فقط منتظریم بخش‌های سختش تموم بشن.

یه سؤال خوب توی متن بود: چیزی که برای «استراحت» انجام می‌دی واقعاً داره بهت لذت می‌ده، یا فقط داره کمک می‌کنه موقتاً چیزی رو احساس نکنی؟

شاید همیشه لازم نباشه از زندگی فرار کنیم تا بتونیم تحملش کنیم. گاهی باید بفهمیم دقیقاً چه چیزی توی زندگی‌مون این‌همه نیاز به فرار ساخته. by @ehsantarighat

208

5

7 days ago

گاهی یک فیلم با اتفاقی خیلی کوچک شروع می‌شود؛ مثلاً با قابلمه‌ای لوبیای قرمز که آرام روی اجاق می‌پزد. اما کم‌کم می‌فهمی قصه اصلاً درباره‌ی غذا نیست؛ درباره‌ی آدم‌هایی است که مدت‌هاست کسی واقعاً آن‌ها را ندیده.

فیلم Sweet Bean (An) ساخته‌ی نائومی کاواسه، داستان سنتاروست؛ مردی کم‌حرف که در مغازه‌ی کوچکش دورایاکی می‌فروشد و بیشتر از آن‌که زندگی کند، روزها را پشت سر می‌گذارد. تا اینکه زنی سالخورده به نام توکوئه از راه می‌رسد و از او می‌خواهد در مغازه کار کند. سنتارو اول چندان جدی‌اش نمی‌گیرد، اما وقتی طعم خمیر لوبیای قرمزی را که توکوئه درست کرده می‌چشد، همه‌چیز آرام‌آرام تغییر می‌کند.

توکوئه فقط بلد نیست لوبیاها را خوب بپزد؛ انگار بلد است به چیزهایی گوش بدهد که بقیه مدت‌هاست صدایشان را نمی‌شنوند. به فصل‌ها، به درخت‌ها، به غذایی که با حوصله آماده می‌شود و مهم‌تر از همه، به آدم‌هایی که هرکدام زخمی را با خودشان حمل می‌کنند.

فیلم Sweet Bean فیلمی آرام است، اما ساده نیست. زیر ظاهر گرم و دلنشینش، درباره‌ی تنهایی، قضاوت اجتماعی، کرامت انسان و فرصت دوباره برای زندگی حرف می‌زند. فیلم از یک مغازه‌ی کوچک شیرینی‌فروشی شروع می‌شود، اما کم‌کم تبدیل می‌شود به داستان سه نسل که هرکدام به شکلی احساس می‌کنند جایی در این دنیا ندارند.

کاواسه هم عجله‌ای برای تعریف قصه ندارد. اجازه می‌دهد صدای جوشیدن لوبیاها را بشنویم، تغییر فصل را ببینیم و شکوفه‌های گیلاس را تماشا کنیم. همین ریتم آهسته است که باعث می‌شود فیلم بیش از آنکه صرفاً دیده شود، حس شود. Sweet Bean در سال ۲۰۱۵ افتتاح‌کننده‌ی بخش Un Certain Regard جشنواره کن بود.

اگر فیلم‌هایی مثل Perfect Days را دوست دارید؛ فیلم‌هایی که زیبایی را نه در اتفاقات بزرگ، بلکه در جزئیات روزمره پیدا می‌کنند، احتمالاً Sweet Bean هم از آن فیلم‌هایی خواهد بود که تا مدتی بعد از تمام شدنش همراهتان می‌ماند. شاید بعد از دیدنش، دفعه‌ی بعد که غذایی را آرام آماده می‌کنید، به این فکر کنید که بعضی چیزها فقط وقتی طعم واقعی‌شان را نشان می‌دهند که برایشان وقت بگذاریم. by @ehsantarighat

624

30

9 days ago

چند تا کار هست که مدت‌هاست دوست داری انجام بدی، ولی منتظری یه نفر پیدا بشه که باهات بیاد؟

این مقاله یه ایده ساده داشت: تنهایی انجام دادن بعضی کارها، نشونه تنهایی نیست؛ نشونه اینه که برای شروع زندگی‌ات منتظر اجازه یا همراه نمی‌مونی.

اوایلش شاید عجیب باشه. ولی کم‌کم یه سؤال مهم‌تر شکل می‌گیره: «من، وقتی لازم نیست با کسی هماهنگ کنم، واقعاً چی دوست دارم؟»

شاید مستقل شدن از همین تصمیم‌های کوچیک شروع بشه.

از اینکه بعضی وقت‌ها به‌جای «کی باهام میاد؟» بپرسی: «من خودم می‌خوام برم یا نه؟» by @ehsantarighat

823

23

10 days ago

چند بار شده هنوز از چیزی که بهش رسیدی لذت نبرده باشی و ذهنت رفته باشه سراغ بعدی؟

این مقاله درباره یه الگوی آشناست: این تصور که زندگی واقعی همیشه یه قدم جلوتر منتظر ماست. و شاید سخت‌ترین بخشش اینه که بفهمیم بعضی وقت‌ها مشکل از جایی که هستیم نیست.

ما هنوز یاد نگرفتیم اون‌قدر بمونیم که یه زندگی واقعاً مال ما بشه.

یه سؤال خیلی خوب از متن برام موند: دارم به سمت چیزی حرکت می‌کنم، یا فقط دارم از چیزی در خودم فرار می‌کنم؟ by @ehsantarighat

250

9

11 days ago

بعضی آدم‌ها فقط اتفاق‌ها رو تجربه نمی‌کنن fg;i جذبشون می‌کنن.

حال یه نفر، فضای یه جمع، یه صحنه فیلم، یه حرف ساده… همه‌چیز ممکنه خیلی بیشتر از حد انتظار توی ذهنشون بمونه و شاید برای همینه که حواس‌پرتی این‌قدر وسوسه‌کننده‌ست.

گوشی، اسکرول، محتوا، فکرهای تکراری؛ هر چیزی که برای چند دقیقه شدت دنیا رو کمتر کنه.

این مقاله یه ایده قشنگ داشت: آدم حساس لازم نیست کمتر احساس کنه. فقط باید یاد بگیره هر چیزی که از درونش رد می‌شه، الزاماً مال خودش نیست.

احساس عمیق، نباید به معنی حمل کردن همه‌چیز باشه. by @ehsantarighat

344

10

14 days ago